Πόθεν Έσχες 2026: Ποιοι υποχρεούνται να υποβάλουν ΔΠΚ και ΔΟΣ και τι πρέπει να γνωρίζουν

Η υποβολή του «Πόθεν Έσχες» αποτελεί υποχρέωση για συγκεκριμένες κατηγορίες προσώπων που κατέχουν δημόσιες θέσεις ή ασκούν δραστηριότητες και καθήκοντα που προβλέπονται από τη νομοθεσία.

Η Δήλωση Περιουσιακής Κατάστασης (ΔΠΚ) και η Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (ΔΟΣ) υποβάλλονται ηλεκτρονικά και έχουν ως στόχο την καταγραφή της περιουσιακής κατάστασης και των οικονομικών συμφερόντων των υπόχρεων.

Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο βασίζεται στον Ν. 5026/2023, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει. Η ΔΠΚ υποβάλλεται από τον υπόχρεο εντός αποκλειστικής προθεσμίας τριών μηνών μετά την λήξη της προθεσμίας υποβολής των φορολογικών δηλώσεων εισοδήματος.

Ποιοι πρέπει να υποβάλουν Πόθεν Έσχες;

Η υποχρέωση δεν αφορά όλους τους φορολογούμενους. Ο νόμος περιλαμβάνει συγκεκριμένες κατηγορίες υπόχρεων, οι οποίες εκτείνονται από πολιτικά πρόσωπα και αιρετούς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης έως πρόσωπα που δραστηριοποιούνται στον δικαστικό, χρηματοπιστωτικό, ιατρικό και αθλητικό χώρο.

Παράλληλα, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις υποχρέωση υποβολής έχουν και οι σύζυγοι, οι εν διαστάσει σύζυγοι ή τα πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης με τον υπόχρεο.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και για τα περιουσιακά στοιχεία των ανήλικων τέκνων, τα οποία περιλαμβάνονται στη δήλωση σύμφωνα με τις προβλέψεις της νομοθεσίας.

Αρχική και ετήσια ΔΠΚ

Η νομοθεσία διακρίνει την αρχική δήλωση από την ετήσια δήλωση.

Η αρχική ΔΠΚ υποβάλλεται μετά την απόκτηση της ιδιότητας που δημιουργεί την υποχρέωση. Η προθεσμία είναι 90 ημερολογιακές ημέρες από τη 16η ημέρα του μήνα που ακολουθεί την απόκτηση της ιδιότητας.

Στη συνέχεια, η ΔΠΚ υποβάλλεται κάθε χρόνο για όσο διάστημα εξακολουθεί να υπάρχει η σχετική ιδιότητα, ενώ σε ορισμένες κατηγορίες η υποχρέωση συνεχίζεται και μετά την απώλειά της.

Για την ετήσια δήλωση προβλέπεται συγκεκριμένο χρονικό διάστημα μετά την ολοκλήρωση της προθεσμίας υποβολής της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος.

Τι δηλώνεται στο Πόθεν Έσχες;

Η ΔΠΚ περιλαμβάνει την περιουσιακή κατάσταση του υπόχρεου και, όπου προβλέπεται, των ανήλικων τέκνων του.

Ενδεικτικά, στη δήλωση περιλαμβάνονται:

• εισοδήματα από κάθε πηγή,

• ακίνητα και εμπράγματα δικαιώματα,

• μετοχές και λοιποί τίτλοι,

• τραπεζικές καταθέσεις και χρηματοοικονομικά προϊόντα,

• θυρίδες,

• αυτοκίνητα και λοιπά οχήματα,

• πλωτά και εναέρια μέσα,

• συμμετοχές σε εταιρείες και επιχειρήσεις.

Σε συγκεκριμένες κατηγορίες υπόχρεων δηλώνονται επιπλέον και ορισμένες δανειακές υποχρεώσεις ή οφειλές που υπερβαίνουν τα προβλεπόμενα όρια.

Ποια περιουσιακά στοιχεία εμφανίζονται αυτόματα;

Ένα σημαντικό στοιχείο της ηλεκτρονικής διαδικασίας είναι η διαλειτουργικότητα των πληροφοριακών συστημάτων.

Ορισμένα δεδομένα μπορούν να αντλούνται ηλεκτρονικά από διαφορετικούς φορείς. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται στοιχεία από τη φορολογική δήλωση, ακίνητα, τραπεζικά υπόλοιπα, θυρίδες, οχήματα και εταιρικές συμμετοχές.

Ωστόσο, η αυτόματη άντληση των στοιχείων δεν απαλλάσσει τον υπόχρεο από την ευθύνη ελέγχου της δήλωσης.

Πριν από την οριστικοποίηση, ο υπόχρεος πρέπει να ελέγξει τα στοιχεία που έχουν μεταφερθεί και, εφόσον χρειάζεται, να τα διορθώσει, να τα συμπληρώσει ή να προσθέσει τα απαραίτητα δικαιολογητικά.

Τι γίνεται όταν κάποιο στοιχείο δεν εμφανίζεται αυτόματα;

Η μη άντληση ενός στοιχείου από το σύστημα δεν σημαίνει ότι ο υπόχρεος απαλλάσσεται από την υποχρέωση δήλωσής του.

Σε αυτή την περίπτωση, ο ίδιος ο υπόχρεος πρέπει να αναζητήσει τα απαραίτητα στοιχεία και να τα καταχωρίσει στη δήλωση, επισυνάπτοντας όπου απαιτείται τα αντίστοιχα δικαιολογητικά.

Επομένως, η ηλεκτρονική προσυμπλήρωση αποτελεί διευκόλυνση, αλλά δεν αντικαθιστά τον τελικό έλεγχο από τον ίδιο τον υπόχρεο.

Τι ισχύει όταν αποκτάται ή πωλείται ένα περιουσιακό στοιχείο;

Όταν κατά τη χρονιά που αφορά η δήλωση αποκτάται ένα νέο περιουσιακό στοιχείο, δεν αρκεί μόνο η αναφορά της ύπαρξής του.

Πρέπει να δηλωθούν ο τρόπος με τον οποίο αποκτήθηκε, το ποσό που καταβλήθηκε και η προέλευση των χρημάτων που χρησιμοποιήθηκαν για την απόκτησή του.

Αντίστοιχα, σε περίπτωση πώλησης περιουσιακού στοιχείου που είχε δηλωθεί σε προηγούμενη ΔΠΚ, καταχωρίζεται το ποσό που εισπράχθηκε.

Η ίδια λογική εφαρμόζεται και σε οχήματα, πλωτά ή εναέρια μέσα και εταιρικές συμμετοχές.

Τι είναι η Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων;

Μαζί με τη ΔΠΚ υποβάλλεται, όπου προβλέπεται, και η Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (ΔΟΣ).

Στη ΔΟΣ καταγράφονται στοιχεία που αφορούν την οικονομική και επαγγελματική δραστηριότητα του υπόχρεου.

Μεταξύ άλλων, μπορεί να περιλαμβάνονται:

• επαγγελματικές δραστηριότητες,

• συμμετοχή στη διοίκηση εταιρειών ή άλλων νομικών προσώπων,

• παράλληλες αμειβόμενες δραστηριότητες,

• συγκεκριμένες εταιρικές συμμετοχές,

• οικονομικά συμφέροντα που ενδέχεται να δημιουργούν σύγκρουση συμφερόντων.

Σε ορισμένες περιπτώσεις προβλέπεται επίσης η δήλωση οικονομικής υποστήριξης που λαμβάνεται από τρίτους σε σχέση με την άσκηση δημόσιας δραστηριότητας.

Πώς γίνεται η υποβολή;

Η διαδικασία πραγματοποιείται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας Πόθεν Έσχες (pothen.gr).

Η είσοδος στην εφαρμογή πραγματοποιείται με τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet του υπόχρεου.

Κατά τη συμπλήρωση της δήλωσης εμφανίζονται στοιχεία που έχουν αντληθεί από τις διαθέσιμες ηλεκτρονικές διασυνδέσεις. Ο υπόχρεος πρέπει να τα ελέγξει και να ολοκληρώσει όσα πεδία απαιτούν συμπλήρωση.

Τι πρέπει να προσέξουν οι υπόχρεοι;

Η σωστή υποβολή δεν περιορίζεται στην έγκαιρη είσοδο στην πλατφόρμα.

Πριν από την οριστικοποίηση είναι σημαντικό να ελεγχθούν:

✓ Τα στοιχεία της περιουσιακής κατάστασης

✓ Οι τραπεζικοί λογαριασμοί και τα χρηματοοικονομικά προϊόντα

✓ Τα ακίνητα και τα οχήματα

✓ Οι εταιρικές συμμετοχές

✓ Οι μεταβολές που πραγματοποιήθηκαν μέσα στο έτος

✓ Η προέλευση των χρημάτων για νέες αποκτήσεις

✓ Τα στοιχεία της ΔΟΣ, όπου υπάρχει σχετική υποχρέωση

✓ Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε περιπτώσεις όπου τα στοιχεία που εμφανίζονται αυτόματα είναι ελλιπή ή λανθασμένα.

Τι γίνεται μετά την υποβολή;

Η δήλωση πρέπει να οριστικοποιηθεί ηλεκτρονικά μέσα στην προβλεπόμενη προθεσμία.

Εάν διαπιστωθούν ελλείψεις ή ανακρίβειες, η νομοθεσία προβλέπει δυνατότητα οικειοθελούς συμπλήρωσης μέσα στην προβλεπόμενη προθεσμία, ανάλογα με το αν πρόκειται για αρχική ή ετήσια δήλωση.

Για τον λόγο αυτό, είναι σημαντικό οι υπόχρεοι να μην αφήνουν τη διαδικασία για την τελευταία στιγμή.